Behoefteprofielen uitgelegd (deel III)– Acceptance en Approval herkennen en begrijpen

Behoefteprofielen beschrijven manieren waarop mensen innerlijke veiligheid organiseren en reageren op spanning.

In een eerdere blog maakte je kennis met de zes behoefteprofielen:

Strength – Intelligence – Significance – Acceptance – Approval – Pity

In deel II heb ik de Strength en Intelligence behoefteprofielen belicht. In dit deel III belicht ik de behoefteprofielen Acceptance en Approval.

Weet dat in ieder behoefteprofiel je iets van jezelf kunt herkennen. Bepaalde behoefteprofielen hebben in jou een sterkere innerlijke stem. Dit profiel (of mogelijk profielen) zijn de profielen die de fundering vormen van jouw perspectief. Het zijn sporen van hoe jouw innerlijke systeem ooit heeft geleerd om veiligheid te vinden. Ze vertellen het verhaal over wat je hebt ontwikkeld om met het leven om te gaan.

Zodra je je eigen behoefteprofiel begint te herkennen, ga je zien hoe jouw kwaliteiten zich tonen. Dat wil zeggen; hoe ze je dragen wanneer je in balans bent. Ook ga je zien hoe ze zich vervormen wanneer voor jou spanning (onveiligheid) oploopt.

Acceptance behoefteprofiel – kenmerken en balans

Wanneer Acceptance in balans is, voelt erbij horen vanzelfsprekend. Je hebt gevoeligheid voor sfeer, voor harmonie en voor wat een relatie of groep nodig heeft.

Je beweegt gemakkelijk mee zonder jezelf kwijt te raken. Er ontstaat rust in contact. Anderen voelen zich welkom en gezien, juist omdat er weinig oordeel aanwezig is.

Vanbinnen klinkt dan:

ik ben welkom zoals ik ben

Wanneer veiligheid onzeker wordt, verandert die beweging.

Dan ontstaat de neiging om jezelf kleiner te maken om de verbinding niet te verstoren. Eigen behoeften raken naar de achtergrond. Grenzen vervagen. Wat gevoeld wordt, blijft vaker onuitgesproken. Omdat de angst ontstaat dat 'teveel zijn' je plek in gevaar brengt.

Vanbinnen klinkt dan eerder:

als ik teveel ben, verlies ik mijn plek, hoor ik er niet bij

Waar Approval vooral zoekt naar goedkeuring om verbonden te blijven, probeert Acceptance veiligheid te bewaren door je authentieke zelf minder ruimte te geven.

Op den duur kan dat stil worden vanbinnen geven. Vermoeidheid. Of het gevoel jezelf ergens onderweg kwijtgeraakt te zijn.

De beweging terug begint wanneer de eigen ervaring weer mee mag doen, je je grenzen voelt en jezelf juist daarin gaat zien.

Een grens voelen.

Een behoefte erkennen.

Niet direct wijken voor spanning.

Een andere ervaring: erbij horen vraagt niet dat je jezelf achterlaat. Erbij horen is een innerlijke aanvaarding van Zelf. Vanuit die ervaring ontspant Acceptance terug naar haar natuurlijke vorm: zacht, ontvankelijk en aanwezig — met ruimte voor zichzelf én de ander.

Approval behoefteprofiel – kenmerken en balans

Wanneer Approval in balans is, voelt verbinding vanzelfsprekend. Je hebt gevoeligheid voor contact, voor sfeer, voor wat er tussen mensen gebeurt. Je merkt nuances snel op en kunt je gemakkelijk afstemmen zonder jezelf kwijt te raken.

Er is warmte in contact. Niet doordat je iets probeert te bereiken, maar omdat het natuurlijk voelt. Je hoeft jezelf niet anders voor te doen om verbonden te blijven.

Vanbinnen klinkt dan:

ik ben er, in contact met de ander

Wanneer jouw gevoel van veiligheid onder druk komt te staan, verandert dit perspectief. De verbinding is minder vrij, de energie die normaal ongehinderd stroomt, stagneert. Je ervaart meer aandacht voor hoe je overkomt, hoe iemand reageert, of je nog wel goed zit bij de ander. Afstemming verschuift van een natuurlijke verbinding naar het krijgen van bevestiging en goedkeuring.

Je gaat harder je best doen. Meer rekening houden met de ander dan met jezelf. Sneller aanpassen, verzachten of invullen wat nodig lijkt om de verbinding goed te houden. Omdat goedkeuring voor jou verbonden raakt met veiligheid.

Vanbinnen klinkt dan eerder:

als de ander mij goedkeurt, blijf ik verbonden (en ben ik veilig)

Dat wordt op den duur vermoeiend. Want wanneer je voortdurend voelt of de ander nog ‘oké’ is met jou, raak je steeds verder verwijderd van wat er in jezelf leeft. Deze beweging kan je zover brengen, dat het contact met jezelf nauwelijks tot niet meer voelbaar is.

Herken de beweging en ervaar dat het niet degene buíten jezelf is, waar je de goedkeuring van verlangt.

De beweging terug begint klein.

Even niet aanpassen.

Even niet zoeken naar bevestiging.

Even blijven bij wat jij voelt, ook in contact met de ander.

Daar vind je ruimte om iets anders te ervaren:

Dat verbinding niet verdwijnt wanneer je jezelf laat zien.

Dat jij deze verbinding vormgeeft door jezelf volledig te zien zonder afwijzing.

Vanuit die ervaring ontspant Approval en veert terug naar zijnnatuurlijke vorm: open, warm en verbonden. Zonder afhankelijkheid met een innerlijk gedragen verbinding.

Slot

Misschien herken je iets van Approval in jezelf. De neiging om je op de ander af te stemmen, om goedkeuring en je veilig te voelen.

Misschien herken je iets van Acceptance. Het kleiner maken van jezelf om erbij te kunnen blijven horen.

Misschien herken je ze allebei.

Wat deze behoefteprofielen gemeen hebben, is dit: ze zijn ooit ontstaan om je te helpen. Ze beschermden de verbinding, bewaakten je plek en deden precies wat nodig was; toen.

Ze hoeven niet opgelost te worden. Ze hoeven alleen gezien te worden.

Want wanneer Approval merkt dat verbinding niet afhankelijk is van goedkeuring, ontstaat ruimte om werkelijk te zijn in contact met de ander.

En wanneer Acceptance merkt dat erbij horen erom vraagt om jezelf te laten zien, ontstaat ruimte om volledig aanwezig te zijn.

Dit artikel is onderdeel van de reeks over behoefteprofielen en persoonlijke ontwikkeling.